Automatisering Gids

Het browserkeuzescherm is een concessie van Microsoft aan de Europese Commissie. Die maakte in het kader van het langlopende onderzoek naar machtsmisbruik door Microsoft onder andere bezwaar tegen het automatisch installeren van Internet Explorer op systemen onder Windows. Microsoft diende pc-eigenaren de keuze te bieden zonder een voorkeur voor de ene of de andere browser aan te geven.

Ruim een week geleden constateerde de redactie van de Slowaakse website Digitálny Svet pod Lupou dat dat niet helemaal was gelukt. Als het browserkeuzescherm onder Internet Explorer werd getoond, had het icoontje van IE een duidelijke voorkeur door de positie rechts in beeld. Ook onder Firefox bleek er van een volledig willekeurige presentatie geen sprake.

Bij nadere inspectie bleek dat er een programmeerfout ten grondslag lag aan dit fenomeen. Opzet leek overigens op voorhand al uitgesloten, al was het maar omdat een positie uiterst rechts niet op voorhand gunstig is. Veel mensen gebruiken niet het hele scherm voor hun venster op een website, en de rechterkant valt dan als eerste af. Als er al een browser bevoordeeld werd, dan was dat Chrome, dat vaker dan gemiddeld uiterst links opdook.

Dat IE veel vaker dan gemiddeld op rechts opdook, kwam doordat er voor het willekeurig presenteren een zogeheten randomiseeralgoritme werd gebruikt dat niet volledig willekeurig werkt. Willekeurig presenteren van resultaten vraagt altijd extra aandacht bij een deterministich apparaat als een pc; kennelijk had de programmeur die dat voor elkaar moest boksen, die vaardigheid onvoldoende in de vingers, constateerde Rob Weir in een analyse.

Weir is ook degene die opmerkte dat Microsoft zijn ‘random shuffle’ in het browserscherm inmiddels op orde heeft gebracht. Microsoft heeft dat desgevraagd bevestigd. Testen van Weir tonen aan dat de presentatie van de icoontjes op het scherm nu inderdaad – ook na statistische tests - willekeurig mag heten. Het incident bewijst volgens Weir wel dat er meer aandacht nodig is voor dit soort opgaves bij het programmeren, en dat men nooit mag nalaten om statistisch te testen of een randomiseerfunctie ook echt willekeurig werkt.